కోరిక అత్యాశ అనర్థదాయకం🔗

ఎవరయినా, నేటికాలం మనిషిని నడిపే శక్తి ఏది అని అడిగితే, ఒకటి కాదు రెండు అని సమాధానం చెబుతారు. అవి కోరిక, ఆశ :

ఆశ, ఆశగా ఉన్నంతవరకూ పరవాలేదు. కాని అది అత్యాశగా మారినప్పుడే ఇన్ని సమస్యలు వచ్చేది. అదే విధంగా కోరికలు అనేవి మన కోరికలయితే అసలు బాధపడే అవసరమే లేదు. కాని మనం ఎదుటివారిని చూసి వారి దగ్గర ఉన్న వాటిని మన కోరికలుగా మలచుకొని, ఆ కోరికల వెంట పరుగులు తీస్తున్నాము. ఇది మనకి మరిన్ని బాధలని ముఖ్యంగా తీవ్రమయిన నిరాశ, మానసిక కుంగుబాటులని కలిగిస్తున్నది.

ఈ కోరికలు అత్యాశలు గురించి పరమహంస నిత్యానంద చాలా అద్భుతంగా వివరించుతారు. ఆయన చెప్పే ప్రతి మాట ఒక సత్యం. అది చురుక్కుమనే అగ్గిరవ్వలా మనని తాకి, మనలో పేరుకుపోయిన మనవి కాని వాటిని దహించివేస్తుంది.

మనిషిలో ఉండే కోరికల లక్షణాలని స్వామీజీ ఇలా చెబుతారు. మీలో ఉండే కోరికలకి అంతు ఉండదు. మహావీర ఈ విషయం గురించి ఒక చక్కని మాట చెబుతారు. “మనం జన్మించినప్పుడు మనకి ఏవి అవసరమో వాటిని మనతోపాటు ఈ భూమి మీదకి భగవంతుడు పంపించుతాడు.” కాబట్టి మన అవసరాల గురించి అసలు చింతించనవసరం లేదు. ఇక్కడ ఒక విషయం మీరు అర్థం చేసుకోవాలి. ఈ ప్రపంచంలో ఉన్న ప్రతి వ్యక్తికీ వున్న అవసరాలు చాలా సులభంగా తీర్చవచ్చు, కానీ ఈ ప్రపంచమంతా కలసి కూడా ఒక్క వ్యక్తి కోరికలని మాత్రం పూర్తిగా తీర్చలేదు. ఇలా ఎందుకు జరుగుతుంది అని ప్రశ్నించుకుంటే, మనం నిరంతరం ఒక కొత్త కోరిక వెంట వెళుతుంటాయి. ఒక కోరిక తీరగానే మరొక కోరిక మన ముందు సిద్ధంగా ఉంటుంది. ఇది ఎలా ఉంటుందంటే, ఆ కోరిక తీరే వరకు దాని తాలూకా వస్తువు మనకి అత్యవసరం అనిపిస్తుంది. అది లేకపోతే, జీవితం సాఫీగా సాగదు అనిపిస్తుంది. అది కొనగానే దాని విలువ పూర్తిగా తగ్గిపోతుంది.

ఈ సందర్భంలో భగవాన్ రమణ మహర్షి మాటలని పరమహంస నిత్యానంద ఈ విధంగా చెబుతారు. “కోరిక ఉన్నప్పుడు అది ఆవగింజంత అయినా మనకి పర్వతంలా కనిపిస్తుంది. ఆ కోరిక తీరాక పర్వతమంత గొప్పవస్తువయినా మనకి ఆవగింజలా తోస్తుంది” అని.

ఇలా ఎందుకు జరుగుతుందంటే మనం ప్రతి దానినీ యధాలాపంగా తీసుకుంటాము. పొందిన దానికి కృతజ్ఞత చూపం. అసలు మనం జీవితంలో పొందిన వరాలకి, బహుమతులకి ఏ నాడైనా భగవంతునికి కృతజ్ఞతలు చెప్పామా. మీరు అందమైన ప్రకృతిని చూడగలిగే కళ్ళు ఇచ్చిన దేవుడికి ఏనాడయినా కృతజ్ఞతలు చెప్పారా? మీరు ఎక్కడికి వెళ్ళాలి అంటే అక్కడికి తీసుకువెళ్ళగలిగే కాళ్ళు ఇచ్చినందుకు, మీకు ఇంత అందమైన లోకాన్ని ఇచ్చినందుకు, మీరు చేసే భోజనం ఇచ్చినందుకు, ఇలా చెబుతూ వెళితే కొన్ని వేల విషయాలు ఉంటాయి, వీటిని పొందినందుకు ఏ రోజూ భగవంతునికి కృతజ్ఞత చెప్పం సరికదా, ఆ తరువాత ఏమిటి, ఆ తరువాత ఏమిటి? అని అడగటంతో సరిపోతుంది.

మరొక సమస్య అత్యాశ. భవిష్యత్తులో ఏదో సంపాదించాలి అనే అత్యంత ఆందోళన. దానితో ఈ క్షణాన్ని ఆనందంగా గడపటం మర్చిపోతున్నారు. అందుకే ఎంత సంపాదించినా చివరికి శూన్యమే మిగులుతుంది. గుర్తుంచుకోండి ఏదో సంపాదించాలి, అప్పుడు సంతోషంగా ఉంటాను. అది సంపాదించాలి, అలా సంపాదించాకా సంతోషంగా ఉంటాను. ఇవన్నీ భ్రమలే. అందుకే ఇంత పెద్ద ప్రపంచంలో ఎవరూ నిత్యం ఆనందంలో ఉండడటం లేదు. స్పష్టంగా అర్ధం చేసుకోండి. ఎవరయితే ఈ క్షణంలో పూర్తి వర్తమానంలో ఉంటారో వాళ్ళు నిజమయిన సంతోషంలో ఉంటారు. ఆ ఆనందం కావాలి అంటే ఈ క్షణాన్ని ఆనందంగా, ఒక ఉత్సవంలా గడపండి.

మనిషికి అత్యాశ నిరాశనే కలిగిస్తుంది. కేవలం భవిష్యత్ కోరిక మీద మక్కువ పెంచుకుంటే వేధనే మిగులుతుంది. ఈ క్షణాన్ని ఆనందంగా గడుపుతూ భవిష్యత్ మీద, భగవంతుని మీద నమ్మకం తప్ప కోరిక లేకుండా ఉండగలిగే వాళ్ళు ఎంత ఆనందంగా ఉంటారో, వారి జీవితాన్ని ఎంత ఉత్సవంలా గడుపుతారో పరమహంస నిత్యానందస్వామి ఒక అందమైన కథని చెబుతారు.

నారద మహర్షి గొప్ప భక్తుడు. నిత్యం భగవన్నా మ స్మరణలోనే కనిపిస్తాడు. ఆయన పేరు వినగానే మనకి గుర్తు వచ్చేది కూడా భగవన్నా మ స్మరణ మాత్రమే. ఆయన త్రిలోక సంచారి. ఎక్కడికయినా, ఎప్పుడయినా వెళ్ళగల చనువు, శక్తి ఉన్న గొప్ప యోగీశ్వరుడు.

ఒకసారి నారదమహర్షి త్రిలోక సంచారం చేస్తూ భూలోకం నుంచి వైకుంఠానికి విష్ణుమూర్తి దర్శనం కోసం వెళుతుంటాడు. అలా వెళుతూ దారిలో కనపడినవారిని పలకరిస్తూ, వారి యోగ క్షేమాలు తెలుసుకుంటూ ముందుకి వెళుతుంటాడు.

అలా వెళ్ళే సమయంలో ఒక అడవిలో చెట్టు క్రింద ఆయన నారదముని ఒక యోగిన చూస్తాడు. తపస్సు చేసుకుంటూ ఉంటాడు. అతను నారదమహర్షిని చూసి నమస్కరించి “నారద మునీంద్ర తమరి ప్రయాణం ఎంత వరకు” అని ఎంతో వినయంగా, భక్తిగా అడుగుతాడు.

అప్పుడు నారదుడు తాను వైకుంఠానికి వెళ్ళి తిరిగి భూలోకానికి త్వరలోనే వస్తానని చెబుతాడు. అది విన్న యోగి ఎంతో ఆనందపడి నారదునితో ఇలా అంటాడు “నారద మహర్షి! దయచేసి నా తరపున శ్రీ మన్నాన్నారాయణునికి ఒక మాట విన్నవించండి. నేను చాలా కాలంగా తపస్సు చేస్తున్నాను. నేను ఇంకా ఎంత కాలం తపస్సు చేయాలి. నాకు జ్ఞానోదయం ఎప్పుడు అవుతుంది. నాపై కరుణ చూపి ఈ విషయాన్ని కనుక్కొని రండి” అని అంటాడు.

దానికి నారదుడు “స్వామీ! తప్పకుండా మీరు అడగమన్నట్టే అడుగుతాను” అని ఆ యోగికి మాట ఇస్తాడు.

అలా కొంచెం దూరం వెళ్ళాక అక్కడ అందమైన పద్మాలు ఉన్న సరస్సు దగ్గర ఒక మర్రి చెట్టు కనిపిస్తుంది. అక్కడ ఒక భక్తుడు భగవంతుని కీర్తిస్తూ ఆనందపారవశ్యంతో నాట్యం చేస్తూ ఉంటాడు. ఆ భక్తుని పాటలోని లాలిత్యం, అతని పారవశ్యంలోని భక్తి నారదమునిని అటువైపు వెళ్ళేలా చేస్తాయి.

నారదమునిని చూసి ఆ భక్తుడు తన పాటని ఆపి, నారదునికి నమస్కరించి అతిథి మర్యాదలు చేస్తాడు. మాటల మధ్యలో నారదుడు తాను వైకుంఠానికి వెళ్ళి తిరిగి కొద్దికాలం తరువాత వస్తానని చెబుతాడు.

ఆ మాట విన్న భక్తుడు అమితానంద భరితుడవుతాడు. ఆయన భక్తితో చేతులు జోడించి “మహార్షి! దయచేసి భగవానుని ఒక్కమాట అడగండి. ఆయన దర్శనం నాకు ఎప్పుడువుతుందో, ఆయన నన్ను ఎప్పుడు కరుణిస్తారో అడగండి. ఆయన కరుణ కోసం నేను ఇంకా ఎంతకాలం ఎదురు చూడాలో అడగండి. నన్ను కరుణించమని చెప్పండి” అని ప్రార్థేయాపూర్వకంగా అడుగుతాడు.

అప్పుడు నారదుడు “తప్పనిసరిగా అడుగుతాను. నీ విషయం మరిచిపోను. నీవు బాధపడవద్దు” అని ఆ భక్తునికి మాట ఇచ్చి వైకుంఠానికి వెళతాడు. మరికొంతకాలానికి నారదుడు జవాబులతో భూలోకానికి వస్తాడు.

ముందుగా యోగి దగ్గరకి వెళాతాడు నారదుడు. ఆయనని చూడగానే యోగి ఎంతో ఆత్రుతతో ఎదురు వెళ్ళి, “మహార్షి! భగవంతుని కలసి నా విషయం అడిగారా? ఆయన ఏమని జవాబు ఇచ్చారు” అని అడుగుతాడు.

'యోగీశ్వరా! మీ సంగతి అడిగాను, భగవంతుడు ఈ విధంగా జవాబు చెప్పారు. మీరు మరొక నాలుగు జన్మలు ఎదురు చూడాలంట. అప్పుడు మీకు జ్ఞానోదయమవుతుంది అని చెప్పారు” అని నారదముని జవాబు ఇస్తాడు.

ఆ జవాబు వినగానే యోగి కుంగిపోతాడు. అయ్యో! ఇంకా నాలుగు జన్మలు ఎదురు చూడాలా? నేను ఏం చేయాలి. అయ్యో! నాకు ఎంత నిరీక్షణని విధించాడా భగవంతుడు” అని బాధతో కుప్పకూలిపోతాడు. ఆ యోగి భగవంతుని మాటలు గుర్తుకు తెచ్చుకుని మరీ బాధ పడిపోతుంటాడు. అతనిని అలా వదిలి నారదుడు ముందుకి వెళతాడు.

అక్కడ మర్రి చెట్టుకింద భక్తుడు ఎప్పటిలాగానే ఆనందపారవశ్యంలో భగవంతుని కీర్తిస్తూ పాటలు పాడుతుంటాడు. నారదుణ్ణి చూసి, ఆనందంగా ఎదురు వచ్చి “మహార్షి! భగవంతుని దర్శించుకున్నారా? నా విషయం అడిగారా? ఆయన ఏమని జవాబు ఇచ్చారు” అని అడుగుతాడు. నారదుడు అతనితో భగవంతుణ్ణి నీ విషయం అడిగాను. ఆయన నీ విషయం ఈవిధంగా చెప్పాడు, నీవు ఆయన దర్శనం కోసం చాలా జన్మలు చూడాలంట. అవి ఎన్ని జన్మలంటే ఈ చెట్టు మీద ఆకులు ఎన్ని ఉన్నాయో అన్ని జన్మలు ఎదురుచూడాలి. అప్పుడే నీకు జ్ఞానోదయం అవుతుందని, నీ మీద ఆయన కరుణ కురుస్తుందని చెప్పారు' అని అంటాడు.

నారదముని చెప్పిన జవాబు విని, ఆ భక్తుడు ఎంతో ఆనందపడిపోతాడు. నారదునితో ఇలా అంటాడు “ఓ అలా చెప్పారా! చాలా సంతోషం ఆ దేవదేవుడు హామీ ఇచ్చారు. అది చాలు. నేను ఎన్ని జన్మలయినా ఎదురు చూస్తాను” అని ఆనందపారవశ్యంలో నాట్యం చేయటం ప్రారంభించాడు.

ఆ భక్తుడు చివరి మాటను ముగించగానే పెద్ద వెలుగు వస్తుంది. అక్కడ భగవంతుడు ప్రత్యక్షమవుతాడు. ఆ వ్యక్తికి జ్ఞానోదయమవుతుంది. భగవంతుని దర్శనం అవుతుంది.

అక్కడ యోగి మాత్రం తన మనస్సు ఆడే ఆటలలో చిక్కుకుపోయి, తన కోరిక, ఆశల చిక్కులలో ఇరుక్కుపోయి విలవిలలాడుతున్నాడు. అతని కోరిక లౌకికమయినది కాకపోవచ్చు, అది ఆధ్యాత్మిక కోరికే కావచ్చు. జ్ఞానోదయం పొందాలి అనే ఆశే కావచ్చు, కానీ అది కూడా కోరికే కదా!

ఇక్కడ భక్తునిది కోరికే, కానీ అతను దానిని పట్టుకొని వేలాడటం లేదు. హాయిగా ఆ క్షణంలో, వర్తమానంలో ఆనందంగా ఉండగలిగాడు. అతను ఎదురుచూడటానికి అసలు బాధపడలేదు. ఇప్పుడే జ్ఞానోదయం కావాలి, భగవంతుని దర్శనం కావాలి అనే అత్యాశ లేదు. అందుకే అతను ఆనందపారవశ్యంలో ఉండగలిగాడు. భగవంతుడు ఇచ్చిన హామీ చాలు. అన్నింటికీ అతీతంగా ఉన్న అతని విశ్వాసం అతను అనుకున్నది సాధించేలా చేసింది.

ప్రేమ అనేది ఒక శక్తివంతమయిన అద్భుతమయిన భావన. మానవ సంబంధాలని పటిష్టం చేయటంలో ప్రేమ చాలా చక్కని పాత్ర పోషిస్తుంది. సంబంధ బాంధవ్యాలు నిలిపే కీలక అంశం ప్రేమ. ప్రేమ అనేది లేకపోతే అసలు ఇంత అందమయిన భూలోకమే ఉండదు. ఎందుకంటే తన బిడ్డలయిన మానవుల కోసం భగవంతుడు ఒక అద్భుతమయిన కళాకారునిగా అవతరించి ఈ భూమిని ఒక గొప్ప కళాఖండంలా తీర్చిదిద్దాడు. దీనిని తనివారికోసం ఎంతో సౌకర్యవంతంగా చేశాడు. ఇదంతా ఆయనకి మన మీద ఉన్న అపారమయిన, హద్దులు నిబంధనలు లేని ప్రేమ వలన మాత్రమే జరిగింది.

అయితే నేటి మన ప్రపంచంలో ప్రేమ తన అసలు రూపాన్ని, రుచిని, లక్షణాన్ని కోల్పోయి అల్పస్థితిలోకి జారిపోయింది. ఈ ప్రేమ తల్లిదండ్రులు-పిల్లల మధ్య అయినా కావచ్చు, ప్రేమికులు, భార్యాభర్తలు, స్నేహితులు, అన్నతమ్ములు, అక్క చెల్లెళ్ళు ఎవరి మధ్య ఉన్న ప్రేమ అయినా అది ఎక్కడో అల్పస్థాయిలోనే ఉన్నది. పరమహంస శ్రీ నిత్యానంద స్వామి చెప్పే ప్రేమ దివ్య ప్రేమ, దైవ ప్రేమ. అది అత్యున్నత స్థాయిలో ఉండే ప్రేమ.

అద్భుతమయిన దైవ ప్రేమ గురించి, అలాగే మన మధ్యన ఉండే మామూలు ప్రేమ గురించి నిత్యానంద స్వామి ఈ విధంగా చెబుతారు. అందరూ అనుకునే ప్రేమ ఒక ఇచ్చిపుచ్చుకునే వ్యవహారం. ఇవ్వటం ఆగిపోగానే, ప్రేమ ఆగిపోతుంది. అదే విధంగా ఈ ప్రేమలో ఎదుటివారి నుంచి ఏదో ఆశించటం వుంటుంది. ఈ విషయంలో తల్లి ప్రేమ కూడా ఎంతో కొంత ఆశించటంలోనే ఉంటుంది. కాకపోతే అది నిస్వార్థ ప్రేమ అవ్వవచ్చు కాని ఆశలు లేని ప్రేమ మాత్రం కాదు.

మీరు ప్రేమ పంచటానికి కూడా ఎదుటివారికి అర్హత ఉన్నదా లేదా అని ఆలోచించి అప్పుడు ప్రేమిస్తారు. అంతేకాదు ఎవరికి ఎంత ప్రేమ ఇవ్వాలో కొలచి అంతే ప్రేమని ఇస్తారు. ఇన్ని నిబంధనలు, హద్దులు కలిగి ఉన్న ఆ ప్రేమ నిజానికి ప్రేమ కాదు. అది ఎదుటివారి శ్రద్ధని ఆశించటమే. అందుకే ఆ ప్రేమని ప్రేమలో పడటం అంటారు. ఆ ప్రేమలో పడితే ఇక లేచే ప్రసక్తి ఉండదు. అందుకే మీకు తెలిసిన ప్రేమ, వ్యధలు సమస్యలతో ముగుస్తుంది. కష్టాలు, కన్నీళ్ళని ఇస్తుంది.

ఎందుకు అంటే అది నిబంధనలు లేని ప్రేమ కాదు కాబట్టి. దానిలో ఉండేది కేవలం ఏదో ఆశించటమే కాబట్టి. ఇది పూర్తిగా కారణాల మీద ఆధారపడిన ప్రేమ. ఉదా : పిల్లలు తాను అనుకున్నట్లుగా ఉన్నంతవరకే తల్లిదండ్రుల ప్రేమ. పెద్ద వారిని ఎదిరించి పెద్ద నిర్ణయాలు చేయగానే ఆ ప్రేమ మాయం అవుతుంది. పిల్లల ప్రేమ కూడా అంతే.

అదే విధంగా ప్రతి మానవ సంబంధంలోనూ ఎదుటివారి శ్రద్ధ ఆశించటం చాలా ఎక్కువగా ఉంటుంది. భార్య నిరంతరం భర్త తనని పట్టించుకోవాలని అలాగే భార్య కేవలం ఆమె సమయాన్ని తనకే కేటాయించాలని భర్త ఆశిస్తారు. అదే విధంగా ప్రతి వ్యక్తి ఎదుటివారి శ్రద్ధని ఆశిస్తారు. ఎదుటివారి శ్రద్ధ తమ మీద తగ్గగానే మానసికంగా కుంగిపోతారు.

కానీ గురువుల ప్రేమ స్వచ్ఛమయిన, ఉన్నతమయిన ప్రేమ. జ్ఞానోదయమయిన గురువులలో ప్రేమ పొంగి ప్రవహిస్తుంటుంది. వారి ముందు ఎవరు ఉన్నారు వారికి అర్హత ఉన్నదా లేదా అని ఆలోచించడు. ఆ ప్రేమ వెల్లువలో వారిని నింపటమే తెలుసు. అదే దైవ ప్రేమ. అందుకే జ్ఞానోదయమయిన గురువుల సమక్షంలో మనం అంత ఆనందంగా ఉండగలం.

మనకి ఉండే చాలా సమస్యలకి, ముఖ్యంగా కుటుంబ సమస్యలు, సామాజిక సమస్యలు, మానవ సంబంధాలకి సంబంధించిన సమస్యలకి అసలు కారణం మనకి నిరంతరం ఎదుటివారు మనపై శ్రద్ధ చూపాలి అని ఆశించటమే. ఇది ఎక్కువ అయినప్పుడు, అనారోగ్యాలని కూడా తెచ్చుకుంటారు. ఎందుకంటే అనారోగ్యంగా ఉన్నప్పుడూ అందరూ మన మీద శ్రద్ధ చూపించుతారు. కాబట్టి మనుషులలో ఉండే మానసిక కుంగుబాటుకి కూడా అదే కారణం.

అందరూ నన్ను, నేను చేసిన పనిని చూసి, ప్రశంసించాలి. అప్పుడే నాకు ఉత్సాహంగా ఉండి మరింత ఎక్కువ పని చేయగలను అని అనుకోవటం చాలా సామాన్యం. అలా ఎవరయినా ఒక్కరు మెచ్చుకోకపోయినా ఆ వ్యక్తి మానసికంగా కుంగిపోతారు.

ఒక్క నిముషం ఆలోచించండి, ఎదుటివారు మెచ్చుకుంటే మీరు పొందే సంతోషం కోసం ఎందుకు మీరు అంత తాపత్రయపడతారు. మీ అంతరంగంలో ఉండే మీ నిజమయిన ఆనందాన్ని పొందినప్పుడు మీరు ఎవరి ప్రేమకోసం, ఎవరి శ్రద్ధ కోసం అత్యతపడరు. ఎవరి నుంచి దేనినీ ఆశించరు.

ఏమీ ఆశించని, నిస్వార్థమయిన ప్రేమ గురించి, ఎదుటివారి శ్రద్ధని ఆశించకుండా ఎంతో తృప్తిగా ఆనందంగా ఉండగలం అని నిరూపించే ఒక అద్భుతమయిన కథని పరమహంస నిత్యానంద చెబుతారు. అదే బామతి కథ.

భామతి

భారతీయ వేదాంత సంపదలో అత్యంత విలువైనది, అత్యంత క్లిష్టమయినది బ్రహ్మసూత్రాలు. కొన్ని వేల సంవత్సరాలకి పూర్వం మహార్షి, మహా జ్ఞాని వేదవ్యాసుడు తన తపః ఫలితంగా అందిన అద్భుతమైన జ్ఞాన సంపదని ఒక చక్కని గ్రంధంగా మలచి మానవజాతి పురోభివృద్ధికి అందించారు. అదే బ్రహ్మసూత్రాలు అనే ఒక గొప్ప వేదాంత గ్రంధం.

బ్రహ్మసూత్రాలు అనే ఈ గ్రంధాన్ని ప్రపంచంలోని వేదాంతాలన్నింటిలోని సారంశంగా చెప్పవచ్చు. ఎందుకంటే అత్యంత ప్రాచీనమయిన బ్రహ్మసూత్రాల నుంచి ప్రపంచంలోని వేదాంతాలన్నీ ఉద్భవించాయి. అందుకే దీనిని గ్రంధాలకి గ్రంధమని, గ్రంధరాజమని చెబుతారు. బ్రహ్మసూత్రాలు అత్యంత ఉన్నతమైన ప్రమాణాలు కలిగి, అన్ని కాలాలలోను అత్యుత్తమ గ్రంధంగా విరాజిల్లినది. బ్రహ్మసూత్రాలని యధాతధంగా అర్ధం చేసుకోవటం కష్టం. అందుకే జ్ఞానోదయమయిన రుషుల దీనికి వ్యాఖ్యానాలు వ్రాసారు.

8వ శతాబ్దంలో భారతదేశంలో జ్ఞానోదయమయిన ఒక గురువుగారి దగ్గర చాలామంది శిష్యులు ఉండేవారు. వారిలో వాచస్పతి మిశ్రా చాలా తెలివైన చురుకయిన విద్యార్ధి. ఆ గురువు గారు ఒక రోజు వాచస్పతి మిశ్రాని పిలచి బ్రహ్మసూత్రాలకి వ్యాఖ్యానం వ్రాయుమని చెబుతారు. అది గురువుగా తనకి ఇచ్చిన ఒక వరంలా భావించి వినయంతో ఆ బాధ్యతని తీసుకుంటాడు, వాచస్పతి మిశ్ర

ఆ గ్రంధం బాధ్యతతో పాటు ఆయన తన కుమార్తె భామతిని ఇచ్చి వివాహం చేస్తాడు. ఆ తరువాత గురుదేవులు స్వర్గస్తులవుతారు. వాచస్పతి మిశ్రా గంధ రచనలో ఉండగా అతని మంచిచెడ్డలు చూస్తూ అతను గ్రంధాన్ని విజయవంతంగా పూర్తి చేసే బాధ్యతని భామతి తీసుకుంటుంది.

వాచస్పతి మిశ్రా బ్రహ్మసూత్రాలు అనే మహా గ్రంధానికి వ్యాఖ్యానం వ్రాయటం ప్రారంభించుతాడు. గ్రంధ రచనని ఆయన ఒక తీవ్రమయిన తపస్సులా, ఒక లోతయిన ధ్యానంలా చేస్తుంటాడు. ఆ గ్రంధ రచనలో నిమగ్నమయిపోయి ప్రపంచాన్ని మర్చిపోతాడు. ఆ విధంగా ఆయన ఆ గ్రంధాన్ని వ్రాస్తూ చాలా సంవత్సరాలు దానిలోనే నిమగ్నమయిపోయి ఉంటాడు. ఆ గ్రంధ రచనలో ఉండగా ఆయన మరి దేనినీ గమనించేవాడు కాడు. దేని గురించి ఆలోచించేవాడు కాడు. ఆ విధంగా ఆయన బాహ్య ప్రపంచాన్ని పూర్తిగా మర్చిపోయి, గ్రంధ రచనలో నిమగ్నమయిపోతాడు.

చివరికి ఆ గ్రంధ రచన పూర్తవుతుంది. ఇక ఆ పుస్తకానికి పేరు పెట్టటం మాత్రమే మిగిలి ఉంటుంది. అప్పుడు వాచస్పతి మిశ్రా బయట ప్రపంచం వైపు చూస్తాడు. గ్రంధంలోంచి బయటికి వచ్చి చూస్తాడు. అది సాయంత్రం సమయం, క్రమంగా చీకటి మొదలవుతుంది. ఆ సమయంలో అక్కడికి ఒక వృద్ధురాలు వచ్చి దీపం వెలిగిస్తూ ఉంటుంది. ఆమెని చూసి వాచస్పతి మిశ్రా "మీరు ఎవరు?" అని అడుగుతాడు.

ఆ ప్రశ్నకి ఆమె " పర్వాలేదు మీ పనిని పూర్తి చేయండి" అని అంటుంది. అప్పుడు ఆయన "ఈ గ్రంధం వ్రాయటం పూర్తి అయినది. మీరు ఎవరో చెప్పండి" అని అడుగుతాడు.

ఆమె వాచస్పతి మిశ్రా వైపు చూసి "నేను మీ భార్యని" అని జవాబు ఇస్తుంది.

వాచస్పతి మిశ్రా విభ్రాంతిగా ఆమె వైపు చూస్తాడు. అప్పుడు జరిగిన సంఘటనకి ఆశ్చర్యపోతాడు. అంటే ఆయన ఆ గ్రంధాన్ని రాస్తున్న ఇన్ని సంవత్సరాలు భార్య గురించి ఆలోచించలేదు. ఆ విషయాన్ని ఆయన నమ్మలేకపోయాడు. ఎంతో ఆర్ద్రత నిండిన గొంతుతో ఆయన ఇలా అంటాడు “నీవు ఈ ఎందుకు ఈ విషయం నాకు గుర్తుచేయలేదు?”

ఆ ప్రశ్నకి ఆమె “ఎందుకు? మీరు గ్రంథ రచనలో పూర్తిగా నిమగ్నమైపోయారు. మిమ్మలని మీ నిశ్చలతని భంగం చేయవలసిన అవసరం నాకు ఎప్పుడూ అనిపించలేదు” అని నెమ్మదిగా, ప్రశాంతంగా జవాబు చెబుతుంది.

అప్పుడు వాచస్పతి మిశ్రా ఇలా అంటాడు “ మానవులకి ఎంతో ఉపయోగపడే ఈ గ్రంథం కోసం నీ జీవితాన్ని త్యాగం చేసావు. ఆ త్యాగానికి ప్రతిఫలంగా నీకు నేను ఏమి ఇవ్వగలను”.

అప్పుడు భామతి “ మీకు సేవ చేయటంలో నేను చాలా ఆనందపడ్డాను. మీరు ఈ అద్భుతమైన గ్రంథాన్ని వ్రాసే సమయంలో మీకు సేవ చేయగలగటమే నేను గొప్ప అదృష్టంగా భావిస్తున్నాను. ఇంతకుమించి నాకు ఏ అవసరం లేదు” అని చాలా స్పష్టంగా, ధృడంగా జవాబు చెబుతుంది.

భామతి జవాబు విన్న వాచస్పతి మిశ్రాకి ఆనందంతో కళ్ళలో నీరు వచ్చింది. ఆయన తన భార్యకి ఒక మంచి బహుమతి ఇవ్వాలని నిర్ణయించుకుంటాడు. ఆయన జీవితాంతం శ్రమపడి ఒక తపస్సులా వ్రాసిన ఆ అద్భుత గ్రంధానికి తన భార్య ‘భామతి’ పేరు పెడతాడు.

ఈ రోజున మానవత్వం మీద ఉన్న ఒక అపురూపమైన అద్భుతమైన గ్రంధం, ఆమె పేరు మీద ఉన్నది. అదే భామతి. వేదాంతంలో ప్రవేశమున్నవారు, వేదాంతం పై పరిశోధనలు చేసేవారు, వేదాంతాన్ని తెలుసుకోగోరిన వారు, వేదాంత ప్రియులు తప్పని సరిగా చదివే గ్రంధం భామతి. రెండు వేల సంవత్సరాలుగా భామతి గ్రంధాన్ని కొన్ని కోట్లమంది చదివి ఉంటారు.

ఈ విధంగా భామతి ఈ ప్రపంచంలో శాశ్వతమయినది. ఆమెలోని నిస్వార్థ ప్రేమ, భక్తి, సేవాతత్పరత, త్యాగం ఆమెని ప్రపంచంలో శాశ్వతం చేసాయి.

అసలు ఈ కథలోని ఒక అద్భుతమైన విషయం ఉన్నది. అది ఏమిటి అంటే, అన్ని సంవత్సరాలు భామతి తన భర్తకి, ఆయన నిశ్చలతని ఆయన గ్రంథ రచనని ఏమాత్రం భంగ పరచలేదు. ఆమె అలా చేయటం ఇష్టం లేక కాదు, తప్పుడు కాబట్టి కాదు ఆమె ఏమని చెబుతుంది. ఆ అవసరం తనకి కలగలేదని చెబుతుంది. అది పరిస్థితులకి సర్దుకుపోవటం కాదు. నాకు ఆ అవసరం లేదు అనటం, సర్దుకుపోవటం ఈ రెండింటికీ చాలా తేడా ఉన్నది.

మనకి చాలా సార్లు ఎదుటివారి శ్రద్ధ మా మీద ఉండాలి అని వారు మనని గుర్తించాలి, మన మీద ప్రేమ చూపాలి అని అనుకుంటాము, కానీ ఎందుకులే వారిని విసిగించవద్దులే అని సర్దుకుపోతాము. కానీ ఇక్కడ మన కథలోని భామటికి అసలు ఆ అవసరం లేదు. అదే తేడా ఆమె తన యవ్వనం వృధా అయిపోయింది అని అనుకోలేదు. అలా అని పరిస్థితులకి సర్దుకుపోలేదు. ఆమె తన సహజత్వంతో, తనదైన సహజ వ్యక్తిత్వంతోనే ఉన్నది. అంతే, అది ఆమెకి చాలు. తన భర్త ఏకాగ్రతని పాడు చేయవలసిన అవసరం ఆమెకి రాలేదు. ఆమెకి అంతరంగంలోని శక్తి చాలు. ఆమె తన ఏకాగ్రతని తనమైన కేంద్రీకరించి తనలోని ఆనందాన్ని కనుగొనగలిగింది. ఆ పరమానందం ఆమెకి నిజమైన, శాశ్వతమైన తృప్తిని ఇచ్చింది. ఆ ఆనందం యొక్క అనుభవమైన వ్యక్తి ఆనందం కోసం, బయట ప్రపంచంలో ఎవరిపైనా ఆధారపడరు. వారికి ఎవరి శ్రద్ధ అవసరం లేదు. వారికి వారు చాలు. అలా అని వారు బయట ప్రపంచాన్ని వదలనవసరం లేదు. వారి బాధ్యతలని వారు చక్కగా నిర్వహిస్తారు. అలాగే బయట ప్రపంచంలోని విషయాలు వారిపై ఎటువంటి ప్రభావాన్ని చూపలేవు.

అందుకే భామతి మరణించికా కూడా జీవిస్తూ ఉన్నది. వందల సంవత్సరాల తరువాత కూడా ఆమె మన మనస్సులలో ఉన్నత స్థానాన్ని పొంది మహోన్నత వ్యక్తిగా ఉండిపోయింది.

కానీ మనం, మన ప్రవర్తనని గుర్తు తెచ్చుకుంటే, ఎంతగా ఎదుటివారి శ్రద్ధ, ప్రేమ కోసం తపించిపోతున్నామో అర్థమవుతుంది. ప్రేమని బిక్షగా అడగటం ఎంత తక్కువస్థాయో అర్థం చేసుకోండి. ఎవరూ కూడా ఆనందం కోసం, నిజమైన సంతృప్తి కోసం ఎవరిపైనా ఆధారపడనవసరం లేదు అని ఈ కథ మనకి చెబుతుంది. ఎదుటి వారి శ్రద్ధ మనకి అసలు అవసరం లేదు. ఎదుటి వారి గుర్తింపు లేకుండానే మనం సంతోషంగా తృప్తిగా ఉండగలం అదే మనని శాశ్వతమైన నిత్యానందం వైపుకి తీసుకెళ్లగలుగుతుంది.

భయం అంటే ఏమిటి? భయం అంటే మనం దేనినైనా పోగొట్టుకుంటామేమో అని అభద్రతా భావంలో ఉండటమే. ఏమి పోతుంది? అని అంటే అది ఆస్తి, అందం, ఆరోగ్యం, ప్రేమ, దగ్గరివారిని పోగొట్టుకోవటం ఇలా ఏదైనా సరే, అది మననుంచి దూరం అవుతుంది అనే అభద్రతా భావమే భయాన్ని సృష్టిస్తుంది.

పరమహంస శ్రీ నిత్యానంద మనకి తెలియని ఒక విషయాన్ని చెప్పినప్పుడు మనం ఆశ్చర్యపోతాం. అది మన అన్ని రకాల భయాలకి అసలు కారణం మరణభయమే. మన భయాలన్నీ ఎందుకు అని లోతుగా విశ్లేషింఛితే అది చివరికి మరణ భయం దగ్గరికే వెళుతుంది. అంతేకాదు స్వామి మరొక విషయం కూడా చెబుతారు. మరణం మన జీవితం యొక్క శ్రేష్ఠతని, నాణ్యతని మార్చివేస్తుంది. మరణం జీవితంలో ప్రతి క్షణంలో ఉంటుంది. ఇది మన జీవితాన్ని నిర్దేశింఛుతుంది. ఎందుకంటే మరణం అనే ఒక్క అంశం మొత్తం జీవితాన్ని నియంత్రిస్తుంది.

పరమహంస మరణం గురించి ఈవిధంగా చెబుతారు. మనం మరణం గురించి పూర్తిగా అర్థం చేసుకుంటే, అందులో రహస్యాలని లోతుగా తెలుసుకోగలిగితే, మనం జీవిత రహస్యాలని బాగా అర్థం చేసుకో గలుగుతాము.మరణం అంటే కేవలం మరొక రూపంలోనికి వెళ్ళటమే అని తెలుసుకోగలిగినప్పుడు మనకి మరణ భయం ఉండదు.

భయం అనేది కేవలం ఒక భావన మాత్రమే. ఈ భావన మనలో బలంగా నాటుకుపోవటానికి అసలు కారణం మరణం అంటే మనకి ఉండే భయం. దాని తరువాతది మన అహంకారాన్ని తృప్తిపరచటం. ఉదాహరణకి పరువుపోతుందేమో, నాకు ఉన్న కీర్తి పేరు పోతాయేమో ఇటువంటి భయాలు లేదా పిల్లలు ఎదిరించి తమ అధికారాన్ని లెక్కచేయరేమో అనే భయం అహంకారానికి దెబ్బ తగులుతుందనే భయం, ఇవన్నీ భావాలే కొందరికి చీకటంటే భయం, నీళ్ళు అంటే భయం. అగాధాలు అంటే భయం. జంతువులంటే భయం. ఇవన్నీ కూడా మరణం అంటే మనకి ఉండే భయాలే. అయితే వివరంగా చూస్తే భయాలన్నీ కూడా మనం పోగోట్టుకోవటానికి అక్కడ ఏమీ లేదు అనే విషయం స్పష్టంగా మనకి తెలియక పోవటమే. ఉదాహరణకి ఎవరయితే మరణానికి దగ్గరగా వెళతారో, మరణాన్ని దగ్గరగా ఎదుర్కొంటారో వారికి అక్కడ పోగోట్టుకునేది ఏమి లేదు అని అర్ధమవుతుంది. ఎవరయితే మరణ భయాన్ని జయించుతారో వాళ్ళు మరణాన్ని జయించినట్లే.స్వామీజీ ఈ విధంగా చెబుతారు మరణం అంటే మరొక రూపంలోనికి మారే ఒక ప్రక్రియ. మీరు మరణాన్ని మరణ భయాన్ని అర్థం చేసుకుంటే జీవితాన్ని సంతృప్తిగా ఎంతో నాణ్యతతో జీవించగలుగుతారు.

మరణం చాలా మంచి గురువు, మరణాన్ని వెతుకుతూ వెళితే అక్కడ మరణం ఉండదు. మన జీవితంలో ఏదీ కచ్చితంగా జరగదు ఒక్క మరణం తప్పా. అయినా మనం ఆ మరణాన్ని తప్పించుకోవటానికి మనశక్తి కొద్దీ, మనకి ఉన్న అన్ని అవకాశాలని ఉపయోగించి ప్రయత్నిస్తాము. అంతే కాని మరణం ఒక గురువు, మనకి బహుమతులనిచ్చే ఒక గొప్ప దేవత అని గ్రహించము. మరణం యొక్క గొప్పదనాన్ని స్పష్టంగా, వివరంగా చెప్పే కథ ఒకటి మన ఉపనిషత్తులలో ఉన్నది. స్వామీజీ ఆ కథని తప్పనిసరిగా తన నిత్యానంద ధ్యాన స్ఫురణ కార్యక్రమంలో చెబుతారు. ఆకథ గురించి ఇప్పుడు తెలుసుకుందాము.

మనకి ఉండే అనేకమయిన గొప్ప ఉపనిషత్తులలో కఠోపనిషత్తు అనేది ఒక అద్భుతమయిన ఉపనిషత్తు. కఠోపనిషత్ అంతా కూడా ఒక చిన్న బాలుడికి యమధర్మరాజుకి మధ్య జరిగే ఒక చక్కని విజ్ఞానపూరితమయిన సంభాషణ. ఈ కథకి నాయకుడు బాలుడు అయిన నచికేతుడు. ఇందులోని మరొక పాత్ర యమధర్మరాజు.అయిన మరణానికి దేవత మరణ శాసనకర్త.

ఒకప్పుడు వాజశ్రవసుడు అనే రాజు ఉండేవాడు. ఆయనకి సర్వసంపదలు పొందాలి అని, ఈ ప్రపంచాన్ని పరిపాలించాలి అనే కోరిక కలిగింది. ఆ కోరిక సాధించటానికి ఆయన వాజపేయ యజ్ఞం చేయాలని సంకల్పించుతాడు. సర్వసంపదలకి అధిపతి కావాలి అని అనుకుంటే, ప్రపంచాన్ని నియంత్రించాలి అని అనుకుంటే ఈ యజ్ఞం చేయాలి.

ఈ యజ్ఞం చేయటానికి కొన్ని నియమాలు ఉన్నాయి. యజ్ఞం చేసే వ్యక్తి తనుకున్న సంపదలు దానమీయాలి. తనకి అత్యంత ప్రియమయినవి, తనకి అధిక సంబంధం గల వస్తువులని, తన దృష్టిలో అత్యంత విలువయిన సంపదలని ఆ యజ్ఞం చేసే వ్యక్తి దానమీయాలి. అప్పుడే ఆ యజ్ఞం పూర్తి అవుతుంది. దాని ఫలితాన్ని యజ్ఞం చేసే వ్యక్తి పొందగలుగుతాడు.

అయితే ఆ రాజు ఋత్విజులకి దక్షిణగా కానుకలు ఇవ్వటానికి, దానం చేయటానికి జీవితపు చివరి దశలో ఉన్నవి, ముసలివి అయిపోయి పాలు ఇవ్వలేని ఆవులని, ఎందుకూ పనికి రాని ఆవులని దానం చేస్తాడు. ఆ విధంగా ఏమాత్రం ఉపయోగం లేని వాటిని దానం ఇవ్వసాగాడు.

ఆ రాజుకి ఏడుసంవత్సరాల వయస్సు ఉన్న కొడుకు ఉన్నాడు. అతని పేరు నచికేతుడు. అతను తన తండ్రి చేస్తున్న పనిని గమనించసాగాడు. అతను తండ్రిచేసే దానం సరియైనది కాదు అని అర్థం చేసుకున్నాడు. ఆ బాలుడికి తండ్రి చేసే పని తప్పు అని అర్థమయింది. అయితే అతనికి ఎలా చెప్పాలో తెలియలేదు.

ఆ విధంగా మొదటినుంచీ తండ్రిని గమనిస్తూనే ఉన్నాడు నచికేత. చివరికి తండ్రి దగ్గరికి వెళ్ళి “తండ్రి! మీరు యజ్ఞంలో మీకు ఉన్న విలువయిన సంపదని దానం ఇవ్వాలికదా! నేను మీకు ఉన్న విలువయిన, మీకు ప్రియమయిన సంపదని కదా! మరి నన్ను ఎవరికి దానంగా ఇస్తున్నారు? ” అని అడుగుతాడు.

రాజుకి కొడుకు మనస్సు అతను తనకి ఏమి చెప్పదలుచుకున్నాడో ఆ విషయం అర్ధమయింది. నచికేత తను చేసే పనిని గురించి మాట్లాడుతున్నాడు అని అర్ధమయింది. కాని అతని అహంకారం రాజుని ఆ పనినుంచి తప్పించలేకపోయింది. అతను నచికేత మాటలను లెక్కచేయకుండా తనపనిని తాను చేసుకుపోతుంటాడు.

నచికేత తండ్రిని అదే ప్రశ్న అడుగుతాడు, నన్ను ఎవరికి దానం ఇస్తారు అని అంటాడు. రాజు జవాబు చెప్పడు. అప్పుడు నచికేత అదే ప్రశ్నని పదే పదే అడుగుతాడు. రాజుకి చాలా కోపం వస్తుంది. “నిన్ను యముడికి ఇవ్వాలి అని అనుకుంటున్నాను. యముడి దగ్గరికి వెళ్ళు”, అంటాడు చాలా కోపంగా.

తండ్రి తనని మృత్యువుకి అప్పగిస్తున్నాను అని చెప్పినా అతడు బెదరడు. అతను నిజాయితీ కలవాడు, సత్యతత్పురుడు. అతను తండ్రి మాటకి కట్టుబడి తండ్రిమాటని గౌరవించటానికి యమధర్మరాజుని కలవటానికి వెళతాడు. అతను యమలోకం వెళ్లిన సమయానికి అక్కడ యమధర్మరాజు ఉండడు. యమధర్మరాజు కోసం ఎదురు చూస్తుంటాడు. ఆ విధంగా మూడురోజులు గడచిపోతాయి. అయినా నచికేత అక్కడే ఉంటాడు. మూడురోజులు గడిచాక యమధర్మరాజు యమలోకానికి తిరిగి వస్తాడు.

అప్పుడు యమధర్మరాజు సేవకులు ఆయనతో ఒక బాలుడు ఆయనకోసం మూడురోజులనుంచి ఎదురు చూస్తున్నా డన్న విషయాన్ని చెబుతారు. వెంటనే యమధర్మరాజు నచికేత దగ్గరికి వెళతాడు. యమధర్మరాజు ఆ బాలుడితో అతను వచ్చేసమయానికి స్వాగతం చెప్పటానికి తాను లేకపోయినందుకు క్షమాపణ కోరుతాడు.

ఆయన నచికేతునితో, “నిన్ను నేను మూడురోజులు ఎదురు చూసేట్టు చేసాను. దానికి పరిహారంగా నీకు మూడు వరాలు ఇస్తాను. నీకు ఇష్టమయిన మూడు కోరికలు కోరుకో. ఆకోరికలు తీరుస్తాను అంటాడు. నచికేతకు మరణం వరాలు ఇచ్చే దేవత అయినది. నచికేత యమధర్మరాజుని మూడు వరాలు కోరుతూ ఈ విధంగా అంటాడు. “యమధర్మరాజా! ధన్యుడని. నీవు నాపై చూపించే అపారమయిన కృపకి ప్రేమకి నా నమస్సులు. హే ధర్మదేవతా! నామొదటికోరిక; నాతండ్రి చేసిన పాపాలు పరిహారం చేయండి ” అని అడుగుతాడు. యమధర్మరాజు తధాస్తు అని వరం ఇచ్చాడు.

“హే మృత్యుదేవతా నా రెండవ కోరిక; మిమ్ములని కలసి వెళ్ళాక నాతండ్రి నన్ను స్వీకరించాలి” అని ప్రార్ధించుతాడు. నచికేతుని రెండవ కోరిక కూడా తీరుస్తాడు యమధర్మరాజు.

నచికేతుడు తన మూడవకోరికను ఈ విధంగా అడుగుతాడు.

హే ! యమధర్మరాజా, నా మూడవకోరిక విను. చనిపోయిన వ్యక్తి జన్మిస్తాడు (ఉన్నాడు) అని కొందరు అంటారు. మరికొందరు జన్మించరు, అని అంటారు. ఏది నిజం. ఈ విషయం గురించి తెలుసుకోవాలి అన్నదే నాకోరిక. ఇదే నేను నిన్ను అడిగే మూడవ వరం” అని అంటాడు. ఏడు సంవత్సరాల పసి బాలుడి ప్రశ్న విని యమధర్మరాజు నిర్ఘాంతపోతాడు. ఆయన నచికేతతో ఈ విధంగా అంటాడు, “నచికేతా ! ఇది చాలా సూక్ష్మమయినది, బహు కష్టతరమయిన విషయం. దీనిని నీవు అర్ధం చేసుకోలేవు. నీవు మరొక వరం ఏదైనా కోరుకో. ఈ వరం మాత్రం నన్ను అడగవద్దు. నన్ను ఈ మాట అడగకుండా వదిలిపెట్టు”, అని అంటాడు. యమధర్మరాజు మాటలు విన్న నచికేతుడు వినయంగా ఈ విధంగా జవాబు చెబుతాడు. “యమధర్మరాజా ! ఇది చాలా సూక్ష్మమయినది, బహుకష్టతరమయిన విషయం అని మీరు చెబుతున్నారు కదా! కాబట్టి ఈ విషయాన్ని నాకు వివరించగల సమర్థులయిన ఆచార్యులు మీరే. ఇంకా ఎవరూ ఈ విషయాన్ని వివరించలేరు. అందుచేత ఈవరాన్ని నాకు ఇవ్వండి. ఈ వరంతో సమానమయిన వరం మరి ఎక్కడా లేదు.” నచికేతుని జవాబు విన్న యమధర్మరాజు నచికేతుని ఒప్పించాలని చాలా ప్రయత్నాలు చేస్తాడు. నచికేత నీకు సర్వసంపదలు ఇస్తాను, దీనికి సరితూగే మరే వరమయినా కోరుకో. అది ఏ వరమయినా తీరుస్తాను. నీవు గొప్ప సామ్రాజ్యానికి చక్రవర్తి కావాలి అంటే ఆ వరం ఇస్తాను. నీకు కలిగే కోరికలన్నీ తీరుస్తాను కానీ ఈ ప్రశ్న మాత్రం అడగవద్దు అంటాడు. అప్పుడు నచికేతుడు ఈ విధంగా జవాబు చెబుతాడు.

“ఓ యమధర్మరాజా, నువ్వు చెప్పేవన్నీ కూడా క్షణికాలే. ఇవన్నీ మానవుని ఇంద్రియశక్తిని క్షయింప చేసేవే. ఎంత పొడిగించినా మానవ జీవితం అల్పమే. అందుచేత అవన్నీ నీ దగ్గరే ఉంచుకో కానీ నేను అడిగిన వరాన్ని ఇవ్వు. మరణాంతరం ఏమి జరుగుతుందో తెలియచేయి, మరణం వెనుక ఉన్న రహస్యాన్ని చెప్పు. అది తప్పా నాకు మరొక వరం వద్దు” అని కచ్చితంగా చెబుతాడు. యమధర్మరాజు ఆ బాలుడిలోని పరిణిత, సత్యాన్ని తెలుసుకోవాలనే పట్టుదల గమనించాడు. ఆయన ఆ బాలుడి పరిణితి పొందిన మేధస్సుకు సంతోషించి మరణం యొక్క రహస్యాన్ని, ఆ అనుభవాన్ని తెలియచేయాలి అని నిర్ణయించుకుని అతనికి ఆ విషయాలన్నీ భోదించుతాడు. యమధర్మరాజు ఇచ్చిన అనుభవపూర్వకమయిన జ్ఞానానికి, ఆ బాలుని ఆత్మపొందిన అనుభవానికి నచికేతుడు ఎంతో వికాసం పొందుతాడు. జ్ఞానోదయం పొందుతాడు. కఠోపనిషత్తులో ఉండే ఈ కథని పరమహంస నిత్యానంద ఎంతో అద్భుతంగా, చక్కని వివరాలతో చెప్పి, ఈ కథలో మనం తెలుసుకోగల గొప్ప సత్యాలని ఈ విధంగా చెబుతారు. . మరణం ఒక గురువు, అది మనకి జ్ఞానాన్ని ఇస్తుంది.

. మనం మరణాన్ని వెతుకుతువెళితే అక్కడ మనకి మృత్యువు (మరణం) కనిపించదు.

. ఒక వేళ మరణం అక్కడ ఉంటే మనందరం అనుకునేటట్టు అది మనని భయపెట్టదు. అది మనని ప్రేమిస్తుంది, మనకి బహుమతులు ఇస్తుంది.

. మరణం మనకి అంతిమ బహుమతిని ఇస్తుంది. అదే జ్ఞానం.

-o-

మనిషి భగవంతుని యొక్క అద్భుతమయిన సృష్టి. భగవంతుడు గొప్ప కళాకారుడు. ప్రతీ వ్యక్తిని ప్రత్యేక శ్రద్ధతో రూపొందించి వారిలో తన దివ్యశక్తిని నింపాడు. ఈ ప్రపంచంలోనికి ప్రతీ వ్యక్తిని ఒక ఉద్దేశంతో పంపించుతాడు. వారు ఆ లక్ష్యాన్ని సాధించగల నేర్పుని వారిలో నింపుతాడు. వారు ఈ ప్రపంచంలో సాధించవలసిన లక్ష్యాలకి అనుగుణంగా వారి శరీరాన్ని, మేధస్సును తీర్చిదిద్దుతాడు. చివరిగా ప్రతీ వ్యక్తిలోనూ తన శక్తిని నింపుతాడు. అందుకే మనం భగవంతుని పిల్లలము, మనం ఆయన యొక్క ప్రతిరూపాలం.

భగవంతుడుంటేనే సర్వశక్తి స్వరూపం. రూపంలేని రూపంలో ఆ శక్తి ప్రపంచమంతా, ఈ విశ్వమంతా వ్యాపించి ఉంటుంది. ఈ విశ్వంలోని గ్రహాలు, నక్షత్రాలు అన్నీ కూడా ఆ శక్తి ఆధారంగానే పనిచేస్తున్నాయి. అంత అద్భుతమయిన శక్తి మనలోపల ఉన్నది. భగవంతుడు శక్తి మాత్రమే కాదు. ఒక అపూర్వమయిన మేధస్సు. ఆశక్తి, మేధస్సులని మేళవించి మనని తయారుచేసాడు. అందుకే భగవంతుని సృష్టి అద్భుతం, అపూర్వం. మనలోని భగవంతుని శక్తికి నాశనం అనేది లేదు. అది శాశ్వతమయినది. ఎప్పుడూ శక్తి, మేధస్సులతో ప్రకాశించుతూ ఉంటుంది. దానినే మనం 'ఆత్మ' అంటాము. అదే మన యొక్క నిజమయిన ఉనికి. అంతేకాని ఈ శరీరం, ఈ మనస్సు అనేవి నిజమయిన మనం కాదు. శరీరం మనకి ఒక వాహనం లాంటిది. అలాగే మనస్సు అనేది అనేక సాంఘిక, సాంస్కృతిక, జీవన విధానాల ఆధారంగా మనం చేసే ఆలోచనల సమూహం, అంతేకాని అది నిజమయిన మన ఉనికి కాదు.

మనం మన ఉనికి, మనలోపల నిక్షిప్తమయిపోయిన అసలయిన మన శక్తిని తెలుసుకోలేక పోతున్నాము. భగవంతుడు మనలని సృష్టించిన విధంగా మన సహజమయిన తత్వంతో స్వచ్ఛతతో ఉండగలిగితే మనం మన అంతరంగంలోని అసలయిన దివ్యశక్తిని తెలుసుకోగలం. అయితే ఆ శక్తి మీద; ఆ ఉనికి మీద సమాజపు నిబంధనలు, మన అహంకారం, మనలోని వ్యతిరేక భావావేశాలయిన అసూయ, ద్వేషం, అత్యాశ, కోపం ఇలాంటివన్నీ పొరలు పొరలుగా కప్పివేసాయి. కాలక్రమంలో ఆ పొరలు గట్టి పడిపోయాయి. చివరికి మనం అంటే ఆ పొరలు, లేదా శాశ్వతమయిన ఈ శరీరం మాత్రమే అని అనుకునే స్థితికి చేరిపోయాము.

ఈ సందర్భంలో పరమహంస నిత్యానంద ఈ విధంగా చెబుతారు, "అసలు సమస్య ఏమిటి అంటే మనం మనలోని దివ్యశక్తిని మర్చిపోయాము. మనం కేవలం మాములు మనుషులం మాత్రమే అని అనుకుంటున్నాము. మనలోని శక్తి చాలా చిన్నది అని దాని పరిధిని చూస్తుంటాము. దానివలన మనం అన్నీ సాధించలేము అని అనుకుంటాము. మీరు తెలుసుకోగలిగితే మీలో అంతులేని అద్భుతమయిన శక్తి నిక్షిప్తమై ఉన్నది. మీలోని శక్తికి ఎలాంటి హద్దులు లేవు. మీలో అనంతమైన విశ్వశక్తి ఉన్నది దానిని గుర్తించి చేరగానే అది గొప్ప విస్ఫోటకంగా బయటకి వచ్చిఎన్నో పెద్దపెద్ద లక్ష్యాలని సాధించే విధంగా మీకు సహాయం చేస్తుంది.

మన పరిస్థితి ఎలా ఉన్నదో మీకు వివరంగా, అర్ధమయ్యే విధంగా పరమహంస శ్రీ నిత్యానంద ఒక చిన్న కథ చెబుతారు.

మొదటి ప్రపంచయుద్ధం ముగిసిన తరువాత, సైనికులు ఒక చిన్న విమానాన్ని అడవుల ప్రాంతంలో వదిలిపెట్టి వెళ్ళిపోతారు.

ఆ స్థలానికి కొంచెం లోపల ఒక చిన్న గిరిజనులు ఉండే పల్లె ఉంటుంది. ఆ గ్రామంలోని ప్రజలకి నాగరికత అసలు తెలియదు. ముఖ్యంగా అప్పటికి బయట ప్రపంచంలో జరిగిన అభివృద్ధి గురించి తెలియదు. వారికి శాస్త్ర, సాంకేతిక పరిజ్ఞానం అసలు లేదు. వారు వారి జీవితకాలంలో ఎప్పుడూ విమానం అనేదానిని చూడలేదు, దాని గురించి వినలేదు. అసలు అటువంటిది ఈ ప్రపంచంలో ఉన్నది అని వారికి తెలియదు.

అటువంటి అమాయకమైన గ్రామస్తులు ఆ విమానాన్ని చూసి చాలా ఆశ్చర్యపోతారు. ఆ వింత వస్తువు గురించి తెలుసుకున్న గ్రామస్తులు అందరూ దాని చూట్టూ గుమిగూడి, అది ఏమిటి? అనే విషయం మీద చాలాసేపు వాధించి, వివరించి చివరికి దానికి రెండు చక్రాలు ఉన్నాయి కాబట్టి అది ఎడ్లబండి అని నిర్ణయించుతారు. వారిలో పెద్దలు ఇలా అంటారు. బహుశః కొత్త ప్రదేశంలోని వారెవరో ఇటువంటి ఎడ్లబళ్ళని వాడతారు కాబోలు” అని నిర్ణయించుతారు.

దానికి రెండు ఎడ్లు కట్టి దానిని గ్రామంలోనికి తెస్తారు. వారి గ్రామంలోనికి ఒక వింత బండి వచ్చిన సందర్భంగా గ్రామస్తులందరూ ఆనందంలో ఉత్సవాలు జరుపుతారు. ఆవిధంగా చిన్న విమానాన్ని గ్రామస్తులు ఎడ్లబండిలా ఉపయోగిస్తుంటారు.

ఇలా కొన్ని వారాలు గడుస్తాయి. అప్పుడు ఆ ఊరికి ఒక యువకుడు వస్తాడు. ఆ అబ్బాయి ఆ ఊరికి దూరంగా ఉండే ఒక చిన్న పట్టణంలో చదువుకుంటున్నాడు. సెలవలు గడపటానికి ఊరికి వచ్చి ఎడ్లు కట్టిన విమానాన్ని చూస్తాడు. ఆ అబ్బాయి విమానం లోపలికి వెళ్ళి అక్కడ ఉన్న మెషిన్లు, గేర్లు, స్విచ్ఛలు గమనించి వాటిని అటూ ఇటూ తిప్పుతాడు. అప్పుడు అకస్మాత్గా ఒక ఇంజను పనిచేయటం మొదలు పెట్టింది.

ఆ అబ్బాయి పట్టణంలో ట్రాక్టర్స్ చూసాడు. అతనికి ఆ ట్రాక్టరు, ట్రక్కులు గుర్తువచ్చి బహుశః ఇది కూడా ఒక ట్రాక్టరు లాంటిదే అని అనుకొని ఆ గ్రామస్తులకి ఆ విషయం చెబుతాడు.

“ ఇది ఎడ్లబండికాదు దీనికి ఎడ్లు కట్టనవసరంలేదు. దానంతట అదే మెషిన్ సహాయంతో తిరగలుగుతుంది” అని ఆ యువకుడు చెబుతాడు. అయితే గ్రామస్తులు అతని మాట నమ్మరు. అప్పుడు ఆ అబ్బాయి విమానాన్ని గ్రామవీధులలో నడిపి చూపిస్తాడు. గ్రామస్తులు ఎంతో ఆశ్చర్యపోయి, అంత వింతగల బండి వారి ఊరిలో ఉన్నది అని గర్వంగా, ఆనందంగా మరోసారి ఉత్సవాలు చేసుకుంటారు.

ఈ విధంగా కొన్ని నెలలు గడిచిపోతాయి. అప్పుడు ఆ ఊరికి రిటైర్ అయిన మిలటరీ ఆఫీసరు వస్తాడు. అతనికి విమానాన్ని ట్రాక్టరులా ఉపయోగిస్తున్న గ్రామస్తులు కనిపిస్తారు.

ఆ ఆఫీసరు గ్రామ ప్రజల దగ్గరికి వెళ్ళి “ ఇది ట్రాక్టరు కాదు ఇది విమానం ఇదిగాలిలో ఎగురుతుంది. ఇది ఏమిటో తెలియక మీరు దీనిని ట్రాక్టర్లా రోడ్డుమీద తిప్పుతున్నారు.” అని చెబుతాడు.

గ్రామస్తులు ఆఫీసరు మాటని కొట్టిపారేస్తారు. వారి దృష్టిలో కేవలం పక్షులు మాత్రమే ఎగరగలవు. కాని మనుషులు, మెషిన్లు అలా ఎగరలేవు.

అప్పుడు ఆ ఆఫీసరు విమానంలో కూర్చోని దానిని కాసేపు గాలిలో తిప్పి కిందకి దింపుతాడు. అది చూసిన గ్రామస్తుల ఆశ్చర్యానికి అంతు ఉండదు. వారు తమ కళ్ళని నమ్మలేకపోతారు. అసలు ఇది ఎలా సాధ్యం ? అని అడుగుతారు.

దానికి ఆ ఆఫీసరు దీనిలో ఉన్న అసలయిన శక్తి మీకు తెలియదు. అందుకే మీరు దానిని విమానంలా ఉపయోగించలేకపోయారు అని అంటాడు.

మనలోని శక్తి విషయంలో మనం కూడా ఆ గ్రామస్తుల విధంగానే ప్రవర్తిస్తున్నాము. మనం ఎగర గలం. ఆశక్తి ఉన్నది కానీ ఆ శక్తి విషయం తెలియక ప్రాకుతున్నాము. ఎవరయినా గురువులు, యోగీశ్వరులు వచ్చి, మీరు గొప్ప శక్తి సంపన్నులు మీలోపలి శక్తి అద్భుతమయినది, మీరు ఎన్నోరెట్లు శక్తివంతులు అని చెప్పినా మనం వారి మాటలు నమ్మం. అందుకే క్రింది స్థాయిలోనే ఉండిపోతాము.

పరమహంస నిత్యానంద ఈ విధంగా మనస్థితిని పోల్చిచెబుతూ మరొక విషయం కూడా వివరించుతారు. మనలో ఎవరయితే కేవలం అత్యల్ప స్థాయిలో నాఇల్లు, నా ఉద్యోగం, నావారు అనే చిన్న చిన్న విషయాలకి మాత్రమే పరిమితమైపోతారో వాళ్ళు ఎడ్లబండి స్థాయిలో ఉంటారు. వారు వారిలోని అద్భుతమయిన శక్తిని కేవలం చాలా క్రింది స్థాయిలో మాత్రమే ఉపయోగించుకుంటూ నేను మాములు మనిషిని, నాజీవితం ఇంతే అని తృప్తి పడతారు. వారు ఎడ్లబండి స్థాయినుంచి ఎదగరు. కొంతమంది ఉద్యోగం, ఇల్లు, ఆస్తి వీటితోపాటు కళలలో ప్రావీణ్యం సంపాదించుకుంటారు, కళలలో రాణిస్తారు. నాట్యం, సంగీతం, కవిత్వం, శిల్పకళ మొదలయిన విద్యలు ఉన్నవారు ట్రాక్టర్ స్థాయిలో జీవిస్తారు. వారిలో శక్తిని ఆ స్థాయిలో ఉపయోగించుకోగలుగుతున్నారు. అలాంటివారు, జీవితంలో ఏదో సాధించాము అన్న తృప్తితో జీవించుతారు. దీని తరువాతది అత్యున్నత స్థాయి అయిన ఆధ్యాత్మిక స్థితిని చేరటం. ఈస్థాయిలోని వారు తాము విశ్వశక్తిలో ఒక భాగం అనే అంతిమ సత్యాన్ని తెలుసుకోగలుగుతారు. వారు జ్ఞానోదయం పొంది అత్యుత్తమ చేతనస్థితిలో ఉంటారు. అటువంటివారు తమలోని శక్తిని విమానం స్థాయిలో ఉపయోగించుతారు. వారు నిరంతరం పరమానందపు పారవశ్యంలో ఉంటారు. వారినే పరమహంసలు అంటారు. వారు ఆకాశంలోనికి అంతే అత్యున్నత స్థితికి ఎగరగలరు (చేరగలరు)

ఈ ప్రపంచంలో ప్రతివ్యక్తీ ప్రయత్నించేది; వెతికేది ఒకే ఒక్క దాని కోసం అదే పరమానందం. పరమానందం అంటే శాశ్వతమయిన సంతోషపు స్థితి. ఇది అత్యున్నతమయిన స్థితి. మరి అందరూ ఎంతో కష్టాలు ఇబ్బందులు పడుతూవెతుకుతున్న ఆనందం వారికి దొరుకుతున్నదా? మరి అలా దొరికితే అందరూ నిరంతరం ఆనందస్థితిలోకి ఎందుకు ఉండటంలేదు ? గొప్ప చదువులు చదివి, ఉద్యోగాలు చేసి; ఆస్తి, పేరు ప్రతిష్ఠలు సంపాదించి, అధికారాలు చెలాయించి అన్ని ముఖ్య దేవాలయాలు చూసి అన్నీ చేశాక ఎందుకు అందరిలో చివరికి శూన్య భావన మాత్రమే మిగులుతుంది ? ఎందుకు అంతులేని ఆవేదన, మానసిక కుంగుబాటు మిగులుతుంది? కారణం ఏమిటి?

వీటి అన్నింటికీ కారణం ఒక్కటే. మనం వెతుకుతున్న ఆనందం మనలోనే ఉన్నది. అది బయట ప్రపంచంలో లేదు. ఆ విషయం మనకి తెలియక బయట ప్రపంచంలో వెతుకుతూ ఉంటాము. డబ్బు ద్వారా, పేరు ప్రఖ్యాతల ద్వారా, అధికారం ఆస్తుల ద్వారా ఆనందం పొందవచ్చు అని అనుకుంటాము. అందులో వచ్చే చిన్న చిన్న సంతోషాలనే ఆనందం అని మురిసిపోతాము. చివరికి వ్యధలలో కూరుకుపోతాము.

ఇక్కడ మీరు చేసే తప్పుపని ఒకటి ఉన్నది. మీరు మిమ్మలని నమ్మటం మానేసి సమాజాన్ని, ఈ ప్రపంచాన్ని నమ్మటం మొదలు పెట్టారు. మీకు మీరు అప్పాయింట్‌మెంట్ ఇచ్చుకోవటానికి టైం ఉండదు అంటారు కాని ప్రపంచంలో అందరికీ అప్పాయింట్‌మెంట్ ఇస్తారు, అని పరమహంస పదే పదే హెచ్చరించతారు.

మీరు అంటే ఏమిటో మీకు తెలియదు. ప్రపంచం మీ గురించి ఏమి చెబితే అదే మీరు అనుకుంటారు. మీకోరికలు, మీ లక్ష్యాలు మీకు తెలియదు. ప్రపంచంలోని ఇతరుల కోరికలని మీ కోరికలుగా చేసుకొని బాధలు కొని తెచ్చుకుంటారు. ఉదాహరణకి మీ ఆఫీసు పనికి, ఇంటిపనికి మోటార్ సైకిల్ చాలు. కాని ప్రక్కంటి వ్యక్తి కారుకొనగానే 'అయ్యో! నాకు కారులేదు కారులేని బ్రతుకు కష్టాలమయం' అని కారులేకపోతే కలిగే కష్టాలు లిస్టులు తయారుచేసుకుని, చాలా కష్టాలుపడి డబ్బు సంపాదించి కారు కొనుక్కుంటారు. కారుతో పాటు మనకి ఏమివస్తాయో తెలుసు, కష్టాలు. అందుకే అంటారు, కష్టాలు కొని తెచ్చుకున్నాము అని.

ఇక్కడ మీకు ఒక అనుమానం రావచ్చు. కారు అనేది అదనపు సౌకర్యమే కదా! కష్టాలు ఎలా అవుతాయి? అది మనకి నిజమైన అవసరం అయినప్పుడు సౌకర్యం అవుతుంది. అవసరం లేనప్పుడు అది భారమే కదా! భారం అంటే సమస్యలు. ఈ విధంగా మీరు ప్రతివిషయానికి, ప్రతిక్షణం ప్రపంచం మీద ఆధారపడి ఉంటారు. ప్రపంచంలో మునిగిపోయి మీరు అనే విషయాన్ని మర్చిపోతారు. సమాజపు కోరికలు మీ అవసరాలుగా చేసుకుంటారు. సమాజం యొక్క అభిప్రాయంతో మీరు ఏమిటో తెలుసుకుంటారు. అందుకే ఇన్ని వ్యధలు.

మీరు నిరంతరం పరమానందంలో ఉండాలి అంటే మీరు ఈ ప్రపంచంలో ఉంటూ ఈ ప్రపంచంపు ఛాయలు మీ నిశ్చలనితని బంగపరచకుండా ఉండాలి. అది ఎలా అంటే పద్మం నీటిలో పుట్టి, అక్కడే పెరిగి అందులోనే అందంగా వికసించుతుంది. కానీ ఒక్క నీటి బొట్టుకూడా పద్మాన్ని కాని, పద్మ పత్రాలనికాని అంటలేవు. మనంకూడా ఈ ప్రపంచంలో ఉంటూ ఈ ప్రపంచంలోని వస్తువులు కాని, సంఘటనలు కాని, వ్యక్తులు కాని మనని ప్రభావితం చేయలేని విధంగా ఉండాలి. అంటే ఈ ప్రపంచం మెచ్చుకోవటంతో సంతోషపడి, విమర్శించగానే కుంగిపోకూడదు. ఏదైనా ఒక వస్తువు మనని ఆకర్షించితే మీరు నిజాయితీగా మీతోనే కూర్చోని ఈ వస్తువు నిజంగా నాకు అవసరమా అని తెలుసుకోవాలి. అలా చేసినప్పుడు ఈ ప్రపంచం వలన మన నిశ్చలత పాడవదు. మన ప్రశాంతత, ఆనందం అనేవి ప్రభావితం కావు.

మనం ఆ విధంగా ఉండగలగాలి అంటే ఏమి చేయాలి? మన ఏకాగ్రత నిరంతరం, కేవలం మనలోని మన ఉనికి, మన ఆత్మ పైన మాత్రమే ఉండాలి. మన ఆత్మ మాత్రమే మనకి సరియైన మార్గాన్ని చూపించగలుగుతుంది. ఎందుకంటే అది దివ్యశక్తి మయమయినది కాబట్టి. నిరంతరం మన ఎరుక, మన తెలుసుకునే తత్వం, మన ఏకాగ్రత మనతోనే ఉండాలి. బయట ప్రపంచపు విషయాలు, వస్తువులు ఎంత ఆకర్షణతో ఉన్నాకూడా అవి మన నిశ్చలతని భంగపరచలేని విధంగా మనం ఉండాలి. అలా ఉన్న వ్యక్తులు బయట ప్రపంచంలోను, అంతరంగ ప్రపంచంలో కూడా అద్భుతాలు సాధించగలుగుతారు.

బయట ప్రపంచపు అనవసర విషయాలు మనని ప్రభావ పరచకపోతే ఎంత గొప్పవారమైనా కావచ్చు ఇందుకు ఉదాహరణగా పరమహంస నిత్యానంద ఒక చక్కని కథ చెబుతారు.